چهارشنبه ۲۶ فروردین ۱۴۰۵ - ۰۷:۱۵
رفتار والدین و الگو برداری کودکان از نقش‌های مختلف اعضای خانواده

حوزه/ کودکان، به عنوان تقلیدگران طبیعی، هر آنچه والدین در استفاده از تلفن همراه انجام می‌دهند را با دقت تکرار می‌کنند؛ بنابراین، برای پرورش نسلی متعادل، والدین باید با محدود کردن مکان‌ها و زمان‌های مناسب استفاده، الگویی مسئولانه از اولویت خانواده بر دنیای دیجیتال بسازند.

به گزارش خبرگزاری حوزه، حجت‌الاسلام تراشیون، کارشناس و مشاور خانواده، به سوالی در مورد راهکارهای اصلاح رفتار کودک پرداخته که تقدیم شما فرهیختگان می‌شود.

کودکان، به عنوان موجوداتی کاملاً تقلیدگر، رفتارهای اطرافیان خود را مشاهده کرده و با دقت آن‌ها را تکرار می‌کنند. این ویژگی در آن‌ها به طور طبیعی و غریزی بروز می‌کند؛ برای مثال، هنگامی که کودک می‌بیند مادرش سرگرم تلفن همراه است، پدرش نیز به گوشی خود مشغول است، برادر بزرگ‌ترش در مهمانی‌ها به صفحه نمایش گوشی خیره شده، و حتی همه اقوام در جمع‌های خانوادگی به گوشی‌های خود پرداخته‌اند، کودک نیز به همان شیوه عمل خواهد کرد.

این تقلید، مانند رفتار طوطی‌وار، صرفاً تکرار دقیق کارهای بزرگسالان است و پیامدهای آن بر رفتار آینده کودک تأثیرگذار خواهد بود.

بنابراین، نخستین گام برای مقابله با این پدیده، «آغاز تغییرات از سوی خود والدین» است.

دو نکته کلیدی در این زمینه وجود دارد که والدین باید به آن‌ها توجه ویژه‌ای داشته باشند:

نخست، تعیین مکان‌های مناسب برای استفاده از تلفن همراه:

آیا هنگامی که همه اعضای خانواده دور هم جمع شده‌اند، باید سرها به گوشی‌ها سپرده شود؟

خیر، چنین رفتاری مطلوب نیست.

همچنین، آیا تلفن همراه را به اتاق خواب ببریم؟

یا بر سر سفره غذا، در حالی که قاشق در دست است و همزمان گوشی نیز در دسترس قرار دارد، از آن استفاده کنیم؟

این موارد، «مناطق ممنوعه‌ای» هستند که باید برای استفاده از تلفن همراه تعریف شوند تا کودک، که در دوران تقلیدگری خود قرار دارد، از والدین الگوبرداری نکند.

بنابراین، با «مشخص کردن این مناطق ممنوعه و اجتناب از بردن گوشی به آن‌ها»، می‌توان از تکرار ناخواسته این رفتارها توسط کودک جلوگیری کرد.

دومین نکته، برنامه‌ریزی دقیق برای زمان‌های استفاده از تلفن همراه است:

برای نمونه، ممکن است در خانه، به مدت نیم ساعت بخواهیم از گوشی استفاده کنیم؛ این امر مشکلی ندارد، مشروط بر اینکه زمان‌بندی آن مناسب باشد.

یعنی، زمانی که فرزند خوابیده یا مشغول یک بازی است، و نه در حالی که کودک روبه‌روی والدین قرار دارد و چهره‌اش در معرض دید است، در حالی که والدین سر خود را در گوشی فرو برده‌اند. چنین رفتاری، الگویی برای تقلید کودک فراهم می‌کند و او را به تکرار آن ترغیب می‌نماید.

بنابراین، با توجه به این دو نکته، والدین می‌توانند الگوی مناسبی برای فرزندان خود باشند.

نکته بعدی، «تلاش برای عدم ورود تلفن همراه به داخل خانه یا قرار دادن آن در مکانی دور از دسترس و دید کودکان» است.

برای مثال، چندی پیش خانواده‌ای را مشاهده کردم که جعبه کفش داخل خانه را به عنوان محلی برای قرار دادن تلفن‌های همراه تعیین کرده بودند؛ به گونه‌ای که همه اعضای خانواده موظف بودند، با ورود به خانه، گوشی‌های خود را در آن جعبه بگذارند و بدون آن در فضای خانه تردد کنند.

این رویکرد نه تنها «آرامش خانواده» را حفظ می‌کند، بلکه از اختلالات ناشی از گوشی‌ها جلوگیری می‌نماید.

برای نمونه، هنگامی که زن و شوهر در کنار یکدیگر نشسته‌اند و زنگ تلفن یکی از آن‌ها به صدا درمی‌آید، فرد تماس‌گیرنده انتظار دارد فوراً پاسخ داده شود، و ما نیز چنین انتظاری داریم. اما این امر، اولویت را از همسر، که در حال گفتگو چهره‌به‌چهره است، می‌گیرد.

در واقع، پاسخ دادن به تلفن در حین گفتگو با همسر یا هر فرد دیگری، نوعی بی‌ادبی تلقی می‌شود. هنگامی که دو نفر در حال صحبت چهره‌به‌چهره هستند و تلفن یکی زنگ می‌خورد، فرد پاسخ‌دهنده می‌گوید: «ببخشید، این را جواب بدهم».

این عبارت، جریان گفتگو را قطع کرده و حرف طرف مقابل را ناتمام می‌گذارد. اگر پاسخ دادن ضروری است، می‌توان بعداً تماس را برقرار کرد؛ اولویت باید با همسر، کودک، یا فرد مقابل در گفتگو باشد.

برای مثال، برای خودم پیش آمده که فردی بگوید: «حاج آقا، من سؤال مهمی دارم»؛ و در میانه سؤالش، تلفن زنگ بخورد. در این حالت، می‌گویم: «سؤالت مهم است، بپرس»؛ اگر وقت فرد مقابل را بگیری، به او احترام نگذاری. این‌ها بی‌ادبی‌هایی هستند که از فرهنگ نادرست استفاده از تلفن همراه ناشی می‌شوند.

حتی، هنگامی که کودک سؤالی از والد می‌پرسد و تلفن زنگ می‌خورد، والد کودک را رها کرده و به گوشی پاسخ می‌دهد؛ این رفتار، کودک را سرخورده می‌کند و مشکلات عاطفی ایجاد می‌نماید.

علاوه بر این، به کودک القا می‌شود که تلفن همراه مهم‌تر از اوست و اولویت بالاتری دارد. در نتیجه، کودک در آینده، گوشی خود را بر والدین ترجیح خواهد داد و آن را در اولویت اول قرار می‌دهد، در حالی که پدر و مادر به اولویت‌های دوم یا سوم تنزل می‌یابند.

بنابراین، به عنوان الگویی رفتاری در خانه، باید به این مسئله توجه کرد و تلاش نمود با اعضای خانواده، به ویژه کودکان کوچک که فاقد قدرت تحلیل هستند و صرفاً تقلیدگرند، تعامل داشت. «آن‌ها رفتارها را مشاهده کرده و الگو می‌گیرند»؛ لذا، قرار دادن الگوهای مثبت در معرض دیدشان ضروری است.

برای شنیدن و دانلود صوت اینجا را کلیک کنید

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha